Allt síðasta ár samþykkti lyfjaeftirlit Bandaríkjanna aðeins 21 nýtt lyf sem er minnsti fjöldi samþykktra nýrra lyfja frá árinu 2007. Þessar fregnir koma á sama tíma og kannanir sýna fram á að kostnaður vegna lyfjarannsókna og þróunar hafi aldrei verið hærri.

Rannsóknin sem hér um ræðir var framkvæmd af Tuft háskólanum í Bandaríkjunum, en samkvæmt rannsókn Tuft kostar það nú 1,3 milljarða dollara að þróa nýtt lyf sem kemst á markað.

Forstjóri lyfjafyrirtækisins Lilly, John Lechleiter, er einn þeirra sem nefnt hefur þrjár nýjar leiðir sem ætlaðar eru til að hraða nýjungum í líftæknilegri lyfjafræði. Lechleiter talar um að ný aðferðafræði sé nauðsynleg við þróunarstarf lyfjafyrirtækja, þörf sé á áhættu- og ávinningsmati á meðan á samþykktarferli stendur og síðast en ekki síst er þörf á nýrri stefnumörkun sem gerir þróunarstarfi kleift að þrífast frekar en nú.

Vissulega er árangur þróunarstarfs síðustu ára ekki neitt sem kallar á hávær fagnaðarlæti, ef aðeins 21 nýtt lyf kemst á markað á einu ári. Tilhneigingin hefur verið sú að dregið hefur úr þróun nýrra lyfja og hafa margir lýst yfir áhyggjum af því. Það er hinsvegar ástæðulaust að örvænta því við nýjar aðstæður verða til ný tækifæri og nú sýna leiðtogar á stjórnmálasviðinu víða um heim lyfjarannsóknum aukinn áhuga.

Tækifæri á Íslandi
Mikil sprotastarfssemi fylgir lyfjarannsóknum og það frumkvöðlastarf sem þar er unnið er hægt að vinna við aðstæður eins og þær sem sköpuðust á Íslandi í efnahagshruninu. Frumkvöðlastarfssemi verður þannig ein mikilvægasta leiðin til að knýja efnahagskerfi upp úr lægð og á sama tíma leiðir sú starfsemi stjórnvöldum fyrir sjónir að hægt sé að ná árangri án þess að ganga á auðlindir landsins. Með öðrum orðum kemur í ljós að hátt menntunarstig og hentugt umhverfi fyrir þróunarstarf er ein auðlindin til viðbótar, auðlind sem nánast er ótæmandi.

Á Læknadögum 2011 munu Frumtök standa fyrir málþingi þar sem meðal annars verður komið inn á þessi mál. Í nágrannalöndum okkar, t.d. Noregi og Danmörku, hafa lyfjarannsóknir í þágu lyfjaiðnaðarins aukist verulega og skapa þær miklar tekjur við aðstæður þar sem samdráttur er á mörgum öðrum sviðum atvinnulífsins.
Mikilvægi þess að stöðug lyfjaþróun þrífist má ekki vanmeta. Lyf skipta sköpum og eiga stóran þátt í mótun nútímasamfélags og þess öryggis sem nútímamaðurinn á að venjast. Því er nauðsynlegt að missa ekki sjónar á því að ný lyf geta bjargað mannslífum eða bætt líf milljóna manna. En, til þess að svo megi verða þarf að styðja við lyfjarannsóknir svo þær megi verða að blómlegri starfsemi á Íslandi sem annarsstaðar.

Í umhverfi breytinga gefst kjörið tækifæri til að taka upp nýja aðferðafræði sem styður við þróunarstarf lyfjafyrirtækja með pólitískri stefnumótun þar sem áhættu- og hagsmunamat fer fram sem styður við nauðsynlega lyfjaþróun. Íslendingar hafa mörg tækifæri í atvinnulífinu. Auknar lyfjarannsóknir er eitt besta tækifærið og tíminn til að grípa tækifærið er núna.