Nýsköpun hefur verið ofarlega á baugi í umræðu hversdagsins á Íslandi undanfarið. Vonir eru byggðar við að hátæknifyrirtæki í lyfjaiðnaði, líftækni, tölvu- og hugbúnaðargerð geti styrkt efnahagslegar undirstöður landsins. Með öflugri uppbyggingu í nýsköpun mætti með öruggum hætti renna fleiri stoðum undir efnahagslífið og ekki aðeins yrði landið samkeppnishæfara og öflugra heldur yrðu öfgakenndar sveiflur eins og þær sem landsmenn hafa þurft að þola undanfarin misseri minni og sjaldgæfari og samnýting á því fé sem varið er til menntunar og þróunar mun betri en nú er.

Á síðasta ári kom í ljós að Asíuríki hafa náð gríðarlegum árangri í þróun enda veita þau langtum stærri hlut af þjóðarframleiðslu sinni til rannsókna og þróunar en vestræn ríki gera um þessar mundir. Niðurstaðan er Asíuríkjunum sérlega hagstæð en að sama skapi má segja að áfall sé að sjá hve Bandaríkin og Evrópa standa höllum fæti þegar tekið er tillit til fjölda veittra einkaleyfa á hverju ári.

Í skýrslu World Intellectual Property Organization fyrir árið 2010 og meðfylgjandi skýringarmynd sést hve miklir yfirburðir Asíu eru í skráningu nýrra einkaleyfa. Á skýringarmyndinni má sjá að stærð kassanna ræðst af einkaleyfum sem hlutfall af fé sem veitt er til rannsóknar og þróunar. Þannig má sjá að Suður Kórea nýtir sitt fjármagn best á meðan verulegur kostnaður liggur að baki hverju einkaleyfi í Bandaríkjunum.

Litirnir gefa til kynna fjölda einkaleyfa sem eru veitt og má sjá að Japan trónir á toppnum með rúmlega 217 þúsund einkaleyfi. Bandaríkin eru í öðru sæti með rúmlega 154 þúsund einkaleyfi en eins og sjá má á stærð kassanna fyrir hvort land um sig nýta Japanir sitt fjármagn mun betur.

Lyfjaþróun á Íslandi

Það er ánægjulegt að sjá að Ísland er á listanum með 63 einkaleyfi á síðasta ári sem verður að teljast viðunandi miðað við mannfjölda og það árferði sem nú ríkir.

Tækifæri til að gera miklu betur eru hinsvegar til staðar og þá sérstaklega í lyfjaiðnaði þar sem umhverfi til klínískra rannsókna á Íslandi er afar ákjósanlegt.

Í þessu sambandi má benda á að mikil þörf er fyrir fjölbreyttara atvinnulíf á Íslandi. Með fjölbreyttum íslenskum störfum sem krefjast menntunar, vísindalegra vinnubragða, mikillar þekkingar, reynslu og færni væri hægt að stækka íslenska kassann og mætti jafnvel líta til talnanna frá Nýja Sjálandi til samanburðar.

Það er hinsvegar nauðsynlegt að ríki og atvinnulífi taki höndum saman og styðji við háskóla landsins svo hægt verði að hlúa að þessum vaxandi geira íslensks efnahagslífs.  

Ljóst er að hávær umræða um mikilvægi góðrar heilsu, heilbrigði og hollustu í nútímasamfélagi skapar markað fyrir lausnir á sviði vísinda og tækni. Lausnir fyrir heilbrigðisþjónustu eru þar engin undantekning.

Á Íslandi felst einnig mikill styrkur í grósku í grunnrannsóknum, klínískum og hagnýtum rannsóknum sem byggja á traustum grunni. Ánægjulegt væri að sjá efnahagslífið líta til öflugra erlendra fyrirtækja með það að markmiði að gera Ísland í það minnsta samkeppnishæft á sviði hátækni svo sem í lyfjarannsóknum.

Hluti af framtíðarsýn stjórnvalda ætti að vera að stuðla að fjölbreyttni í íslensku atvinnulífi til dæmis á sviði lyfjaþróunar og í öðrum hátækniiðnaði. Til að svo megi verða er nauðsynlegt að styðja rækilega við þann mannauð sem felst í vel menntuðu og reynslumiklu starfsfólki á Íslandi.